दशैँको मनोवैज्ञानिक महत्त्व : चाडपर्वको मानसिक स्बास्थ्यमा सकारात्मक प्रभाव

गोपाल ढकाल, मनोविद बिश्वब्यापी रुपमा फैलिएको कोरोना भाईसरको असर शारीरिक तथा मानसिक स्बास्थ्यमा मात्र होइन आर्थिक, सामाजिक, धार्मिक, सांस्कृतिक, चाडपर्व, रहनसहन लगायतका प्राय सबै क्षेत्रमा परेको छ । कोरोना संक्रमणका कारण यस बर्ष दशैँलाई खुलेर हर्षोल्लासका साथ मनाउने अबस्था छैनौ । तर जस्तो सुकै विषम अबस्थामा पनि हामीले हाम्रो धर्म,

थोरै गफगाफ पर्यटकीय इलामको !

अन्बेश थुलुङ राई डिस्केल्मरः कथाजस्तो देखिए नी नझुकिनुहोला । यो कथा हैन । कुरा ७५ सालतिरको हो क्यार । हामी गोर्खाको खोर्ला गाउँ आएका थियौँ । बुढीगण्डकी किनारमा रहेको खोर्लाबेसिँ मनास्लु ट्रेकिङ्ग रुटमा पर्ने एउटा गाउँ हो । अजंग पहाडहरु बुढी गण्डकीको किनारछेउबाट उम्रेर आकाशको जरासम्म पुगेजस्तो देखिन्थ्यो । हुनलाई

मेरो जरा भनेको हिन्दू सनातन हो

भीम उपाध्याय म धार्मिक मानिस नै होईन, म पुजापाठ गर्ने कर्मकाण्डीय घर परिवारमा हुर्केको हैन। मैले संस्कृत पढिनँ, २०२७ सालमा नयॉ शिक्षा लागू भएपछि संस्कृत विषय ऐच्छिक बन्यो। संस्कृतको ठाउँमा मैले गणित पढेँ, किनकि म ईन्जिनियर बन्न चाहन्थेँ। र छात्रबृति पाएर विदेशमा पढ्न गएँ । ईन्जिनियर बनेर स्वदेश फर्के ।

(कविता) हजुरलाई एउटा प्रश्न ?

युवीर चेम्जोङ (फरक आयाम) मेरो कुराले हजुर पिरमा होला म त भिरमा छु माथि जाउँ चड्न सक्दिन तल झरुँ लडि मरुँला? .... जसरि रात..रात बन्छ अँध्यारोको घुम्टोले, दिन..दिन बन्छ उज्यालोको अाकासले उसैगरि जिवन..जिवन बन्छ उत्सवहरुको ईन्द्रेणिले कति युगौं देखि पुरानो सङगितको एउटा लत छ मलाई- च्याङ.. धुम..च्याङ... च्याङ..धुम.. च्याङ... जो

कविता “झुट”

किरण सिवा मलाई तिम्रो याद आउदैन तिमी सङ्ग बिताएका हरेक पलहरु यादै छैन मलाई त यो पनि याद छैन कि ठिक त्यही बर्षातको मौसममा तिमी संगको पहिलो भेट , अहं याद त छदैछैन तिम्रो नजरको तलाउबाट प्रेमको पहिलो घुट्की अमृत बनेर म भित्र समाएको यी मेरा छाल परेका हत्केलामा तिम्रो

आधुनिक गाईको निबन्ध !

राजन खतिवडा १. गाई के हो ? कक्षा पाँच देखि नै गाई राष्ट्रिय जनावर हो । गाईका चार खुट्टा पुच्छर सिङ हुन्छन । यसको रंग सेतो कालो कैलो अझ गाउको भाषामा रातु, माली, कैली खैरी यस्तै रङ्गको स्त्रिकरण गरेर गाईसंग जोडिएका अनेकौ नाम सुनियो र गोठालो जाँदा बोलाईयो पनि ।

गीतको सौन्दर्य चेत…!!

बिमन किराती ‘हामीले हिमाल उठायौ एसियाको माझमा!’ पढ्दा सुन्दा मन साह्रै उद्वेलित हून्छ। गर्वले छाती फुल्छ ,अहो!हो जस्तै लाग्छ। तर थोरै गुनेर ल्याउदा हामीले हाम्रै ज्ञानचेत लाई हामीले नै गिज्याएर पानि पानि पारे जस्तै लाग्छ। जस्तो कि हिमाल सम्म पुग्ने सुविधा युक्त बाटो बनाउन नसक्ने हामी कसरी हिमाल उठान सकौला!??

यसपालीको दशैँ आयोे

पुर्ण बहादुर बस्नेत मोबाइलको घण्टी बज्यो मैले भने बुबा दर्शन् परबाट आमाको स्वर सुनियो यिनीहरु किन यस्तो गर्छन् वर्षदिनमा एकपटक अनुहार देखाउन पनि यति गाहे कैले आउँछौ तिमीहरु विदेशबाट मान्छेहरु घरगाउँ आइसके बरु केही गर्न सकिन्न हेर् हामी बुढा भइसक्यौँ तेरै छ भर पैसा छैन मोबाइलमा ल तेरी आमासंग कुरा

विश्व मानसिक दिवस २०२०: मानसिक स्वास्थ्यमा प्रर्याप्त लगानी र व्यापक पहुँच अहिलेको आबस्यकता

विश्वभरमा नै मानसिक स्वास्थ्य समस्या जटिल र चुनौती पुर्ण बन्दै गएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनका अनुसार विश्वमा ४५ करोड मानिस यस समस्याबाट प्रभावित छन् । नेपालमा पनि ६० लाख भन्दाबढी नेपालीहरु कुनै न कुनै किसिमको मनोसामाजिक समस्या एवं मानसिक रोगबाट प्रभावित भएको अनुमान गरिएको छ । नेपाल स्वास्थ्य अनुसन्धान

कस्ता ब्यक्तिले गर्न सक्छन बलात्कार ? बलात्कारका घटना हुनुको मनोबैज्ञानिक कारणहरु यस्ता छन !

गोपाल ढकाल, मनोबिद्, पछिल्लो समय हत्या, हिंसा, बलात्कार जस्ता अघन्य अपराधका घटनाहरु दिनानुदिन बढदै गइरहेका छन। कोरोनाको कहर र लकडाउनको बिचमा पनि यौन हिंसा, बलत्कारका घटनाहरु बढेर गएको देखिन्छ । भखरै मात्र बझाङको मष्टा गाउँपालिका २ की १२ वर्षीय बालिका सम्झना कामीको बलत्कार पछि हत्या भयो । बलात्कार सामाजिक समस्या